Sözlüğe dön

YZ halüsinasyonu

AI hallucination

D2

YZ halüsinasyonu, hatalı, yanlış veya istemi ya da bağlamıyla tutarsız üretken yapay zekâ çıktısı için kullanılan yaygın bir terimdir.

İnceleme durumu: 2026-11-26

Teknik açıklama

NIST bu olguyu konfabulasyon olarak adlandırır ve istatistiksel olarak üretilen çıktılar bazı durumlarda doğru ve tutarlı olabilse de yanlış da olabileceğini belirtir.

Kavramsal sınırlar

Halüsinasyon niyetin veya bilinçli algının kanıtı değildir ve her model çıktısının yanlış olduğu anlamına gelmez.

Sağlayıcıdan bağımsız örnek

Bir sistem gözden geçiricinin bulamadığı rapor atfını kendinden emin biçimde uydurursa, gözden geçirici iddiaya güvenmek yerine onu desteksiz saymalıdır.

Sınırlılıklar

Terminoloji yaygın kullanımlıdır ve tartışmalı olabilir; bu nedenle iş akışı etiketi tam teşhis saymak yerine belirli çıktıyı ilgili kanıta göre değerlendirmelidir.

İlişkili kavramlar

Atomik iddialar ve kanıt

  1. 1.1NIST AI 600-1, Artificial Intelligence Risk Management Framework: Generative Artificial Intelligence Profile
    Kaynak
    NIST AI 600-1, Artificial Intelligence Risk Management Framework: Generative Artificial Intelligence Profile
    Kaynak rolü
    Yetkili kaynak
    Tam konum
    Confabulation pp. 5-6: definition and colloquial terms
    Desteklenen iddia
    NIST, hatalı veya yanlış içeriği kendinden emin biçimde üreten ve sunan, istemden sapan ya da aynı bağlamdaki önceki ifadelerle çelişen üretken yapay zekâ sistemleri için konfabulasyon terimini kullanır; bu olguların yaygın olarak halüsinasyon diye de adlandırıldığını belirtir.
    Son doğrulama
    Gözden geçirme tarihi
    Kapsam sınırlaması
    Bu, NIST’in üretken yapay zekâ çıktısı için risk terminolojisidir; sistemde klinik veya kasıtlı bir durum göstermez.
  2. 2.1NIST AI 600-1, Artificial Intelligence Risk Management Framework: Generative Artificial Intelligence Profile
    Kaynak
    NIST AI 600-1, Artificial Intelligence Risk Management Framework: Generative Artificial Intelligence Profile
    Kaynak rolü
    Yetkili kaynak
    Tam konum
    Confabulation pp. 5-6: statistical prediction can be accurate or erroneous
    Desteklenen iddia
    İstatistiksel sonraki token tahmini, olgusal olarak doğru ve tutarlı çıktılar üretebilir; ancak hatalı çıktılar da üretebilir.
    Son doğrulama
    Gözden geçirme tarihi
    Kapsam sınırlaması
    Bu genel bir risk ifadesidir; belirli bir yanıtın doğruluğunu belirlemez.
  3. 3.1NIST AI 600-1, Artificial Intelligence Risk Management Framework: Generative Artificial Intelligence Profile
    Kaynak
    NIST AI 600-1, Artificial Intelligence Risk Management Framework: Generative Artificial Intelligence Profile
    Kaynak rolü
    Yetkili kaynak
    Tam konum
    Confabulation pp. 5-6: confabulation and colloquial hallucination terminology
    Desteklenen iddia
    NIST bu çıktı olgusunu konfabulasyon olarak adlandırır ve halüsinasyonun yaygın bir etiket olduğunu belirtir; atıf yapılan PLOS görüş yazısı ise bu etiketin mecazî olduğunu savunur.
    Son doğrulama
    Gözden geçirme tarihi
    Kapsam sınırlaması
    Bu, terminoloji çerçevesini kaydeder; LLM bilinci veya mekanizması hakkında iddia ileri sürmez.
    3.2Smith, Greaves, and Panch, Hallucination or Confabulation? Neuroanatomy as metaphor in Large Language Models
    Kaynak
    Smith, Greaves, and Panch, Hallucination or Confabulation? Neuroanatomy as metaphor in Large Language Models
    Kaynak rolü
    Tamamlayıcı kaynak
    Tam konum
    Published Opinion: paragraph beginning ‘Employing the term’
    Desteklenen iddia
    NIST bu çıktı olgusunu konfabulasyon olarak adlandırır ve halüsinasyonun yaygın bir etiket olduğunu belirtir; atıf yapılan PLOS görüş yazısı ise bu etiketin mecazî olduğunu savunur.
    Son doğrulama
    Gözden geçirme tarihi
    Kapsam sınırlaması
    Bu, terminoloji çerçevesini kaydeder; LLM bilinci veya mekanizması hakkında iddia ileri sürmez.